Juridisch woordenboek
Juridisch woordenboek
Wat betekent een juridisch begrip precies? Hier vind je korte uitleg in gewone taal, bij elk begrip met de wettelijke bron erbij. Zoek op een woord of blader per categorie.
60begrippen
8categorieën
Procesrecht
11 begrippenBewijslastDe bewijslast is de plicht om de feiten te bewijzen waarop je je beroept.CassatieMet cassatie vraag je de Hoge Raad een uitspraak te vernietigen.DagvaardingMet een dagvaarding word je opgeroepen om in een rechtszaak te verschijnen.DeurwaarderDe gerechtsdeurwaarder is een openbaar ambtenaar met taken die de wet aan hem opdraagt.GriffierechtGriffierecht is de bijdrage die je betaalt aan de rechtbank als je een zaak aanbrengt.Hoger beroepIn hoger beroep leg je een vonnis uit de eerste aanleg opnieuw voor aan een hogere rechter.Kort gedingEen kort geding is een snelle procedure voor spoedeisende zaken.ProceskostenProceskosten zijn de kosten die een partij voor een rechtszaak maakt.ToevoegingMet een toevoeging betaalt de overheid de rechtsbijstand door een advocaat, al dan niet met een eigen bijdrage.VerstekVerstek betekent dat de rechter een zaak afdoet omdat de gedaagde niet is verschenen.VerzoekschriftSommige zaken beginnen niet met een dagvaarding, maar met een verzoekschrift.
Arbeidsrecht
8 begrippenConcurrentiebedingEen concurrentiebeding beperkt je in wat je na je dienstverband mag doen, bijvoorbeeld een verbod om bij een concurrent te werken.KetenregelingDe ketenregeling beperkt het stapelen van tijdelijke contracten.Loondoorbetaling bij ziekteAls je ziek bent en daardoor je werk niet kunt doen, houdt je recht op loon.Ontbinding van de arbeidsovereenkomstAls een werkgever het dienstverband wil beëindigen, kan hij de kantonrechter vragen de arbeidsovereenkomst te ontbinden.Ontslag op staande voetOntslag op staande voet betekent dat de werkgever de arbeidsovereenkomst per direct opzegt vanwege een dringende reden.ProeftijdEen proeftijd is een periode aan het begin van de arbeidsovereenkomst waarin beide partijen de overeenkomst met onmiddellijke ingang kunnen opzeggen.TransitievergoedingDe transitievergoeding is een bedrag dat de werkgever aan de werknemer betaalt als het dienstverband op zijn initiatief eindigt, of als hij ernstig verwijtbaar heeft gehandeld.Vaststellingsovereenkomst (VSO)Met een vaststellingsovereenkomst leggen partijen vast wat er rechtens tussen hen geldt, om onzekerheid of een geschil te beëindigen of te voorkomen.
Wonen
6 begrippenHuurbeschermingEen huurwoning is beschermd: de verhuurder kan de huur niet zomaar opzeggen.HuurcommissieDe huurcommissie is de landelijke commissie die geschillen tussen huurders en verhuurders van woonruimte beslecht.HuurverhogingDe huurprijs kan worden verhoogd als daarover een beding in de huurovereenkomst staat, of via de wettelijke regels voor huurverhoging.OnderhuurOnderhuur betekent dat de huurder het gehuurde geheel of gedeeltelijk aan iemand anders in gebruik geeft.OntruimingBij een gedwongen ontruiming moet je het gehuurde of gekochte pand verlaten, bijvoorbeeld omdat een executoriale titel dat meebrengt.ServicekostenServicekosten zijn de kosten voor diensten en zaken die de verhuurder bij de huur levert, zoals schoonmaak van gemeenschappelijke ruimtes en nutsvoorzieningen op een eigen meter.
Familie en erfrecht
9 begrippenEchtscheidingEen echtscheiding wordt uitgesproken door de rechter.Erkenning van een kindMet erkenning wordt iemand juridisch ouder van een kind.KinderalimentatieKinderalimentatie is de bijdrage die ouders leveren in de kosten van hun kind.Legitieme portieDe legitieme portie is het deel van de waarde van de nalatenschap waarop een legitimaris aanspraak kan maken, ook als de erflater hem in een testament passeert.NalatenschapDe nalatenschap is het vermogen van iemand die is overleden.OmgangsregelingEen kind heeft recht op omgang met zijn ouders en met degene die in een nauwe persoonlijke betrekking tot hem staat.Ouderlijk gezagOuderlijk gezag is het gezag dat ouders over hun minderjarige kind uitoefenen, gezamenlijk of door één ouder.PartneralimentatiePartneralimentatie is de uitkering tot levensonderhoud die de ene ex-echtgenoot na de scheiding aan de andere betaalt.TestamentEen testament is een uiterste wilsbeschikking: een eenzijdige rechtshandeling van de erflater die pas werkt na zijn overlijden.
Geld en schuld
7 begrippenBeslagMet een beslag wordt geld of een goed vastgehouden ter zekerheid voor een vordering.FaillissementFaillissement is de rechterlijke verklaring dat een schuldenaar heeft opgehouden te betalen.IncassokostenIncassokosten zijn de kosten die een schuldeiser maakt om een openstaande rekening betaald te krijgen.LoonbeslagLoonbeslag is beslag op je loon of een andere periodieke betaling, om een schuld te innen.SchuldhulpverleningGemeenten zijn verantwoordelijk voor schuldhulpverlening aan hun inwoners.VerjaringVerjaring betekent dat je een rechtsvordering na verloop van tijd niet meer geldend kunt maken.WSNPDe WSNP is de wettelijke schuldsaneringsregeling voor natuurlijke personen met problematische schulden.
Bestuur en overheid
4 begrippenBeroep (bestuursrecht)Met beroep vraag je de bestuursrechter een besluit van een bestuursorgaan te beoordelen.Bestuurlijke boeteEen bestuurlijke boete is een bestraffende sanctie die een bestuursorgaan zelf oplegt: een onvoorwaardelijke verplichting tot betaling van een geldsom.BezwaarVoordat je in beroep gaat bij de bestuursrechter, moet je meestal eerst bezwaar maken bij het bestuursorgaan dat het besluit nam.Woo-verzoekMet een Woo-verzoek vraag je een overheidsinstantie om publieke informatie.
Strafrecht
6 begrippenSepotEen sepot betekent dat het Openbaar Ministerie afziet van vervolging.StrafbeschikkingEen strafbeschikking is een straf die de officier van justitie zelf oplegt, zonder tussenkomst van een rechter.VerdachteVerdachte ben je zodra uit feiten of omstandigheden een redelijk vermoeden van schuld aan een strafbaar feit voortvloeit.Verjaring van een strafbaar feitStrafbare feiten verjaren: na verloop van tijd vervalt het recht om te vervolgen.VOGEen VOG is een verklaring omtrent het gedrag.ZwijgrechtAls verdachte ben je niet verplicht antwoorden te geven.
Algemeen recht
9 begrippenAlgemene voorwaardenAlgemene voorwaarden zijn bedingen die een partij opstelt om ze in een aantal overeenkomsten op te nemen, zoals bij webshops, verzekeringen en abonnementen.Bedenktijd bij online aankoopBij een online gekochte zaak of dienst heb je een bedenktijd van veertien dagen.Bedenktijd bij woningkoopAls particulier heb je bij de koop van een woning wettelijke bedenktijd.Conformiteit (garantie)Conformiteit betekent dat een gekochte zaak moet doen wat je ervan mocht verwachten.NotarisDe notaris oefent zijn ambt onafhankelijk uit en behartigt de belangen van alle partijen bij een rechtshandeling onpartijdig en met de grootst mogelijke zorgvuldigheid.Onrechtmatige daadEen onrechtmatige daad is een handelen of nalaten waarvoor iemand de schade van een ander moet vergoeden.Ontbinding van een overeenkomstMet ontbinding maak je een einde aan een overeenkomst omdat de andere partij tekortschiet in de nakoming.SchadevergoedingSchadevergoeding is het bedrag dat iemand moet betalen voor schade die hij heeft veroorzaakt.WanprestatieWanprestatie betekent dat je een verbintenis uit een overeenkomst niet nakomt, niet goed nakomt of te laat nakomt.
Algemene uitleg, geen juridisch advies. Elke uitleg is gebaseerd op de genoemde wettelijke bron; de bronnen zijn gecontroleerd in de geldende wettekst op wetten.overheid.nl.