ECLI:NL:PHR:2022:732

Parket bij de Hoge Raad · 02-08-2022 · zaaknummer 21/04781

Inhoudsindicatie

A-G Niessen heeft een conclusie genomen inzake een geschil over de vraag wat de fiscale gevolgen zijn van de tussentijdse afwikkeling van een erfpachtfinanciering. De afwikkeling vindt plaats conform een in een onderhandse overeenkomst opgenomen afspraak op grond waarvan beide partijen binnen twaalf jaar de grond aan een derde kunnen verkopen, waarbij de opbrengst 50-50 wordt verdeeld. Belanghebbende heeft in 1998 als pachter een perceel cultuurgrond geleverd gekregen en daarbij een pachtersvoordeel behaald. Ter financiering van deze aankoop heeft hij de grond direct geleverd aan een belegger, onder gelijktijdige uitgifte van tijdelijke (40 jaar) erfpacht op dezelfde grond ten behoeve van belanghebbende. Belanghebbende heeft daarbij een terugkooprecht bedongen. Belanghebbende en de belegger zijn daarnaast in een onderhandse akte overeengekomen dat zij gedurende de eerste twaalf jaar de grond gezamenlijk aan een derde kunnen verkopen. Daarin is tevens afgesproken dat de opbrengst in de verhouding 50-50 zal worden verdeeld (hierna: de meerwaarderegeling). In 2008 is gebruik gemaakt van laatstgenoemde mogelijkheid. In het eerste middel komt belanghebbende met motiveringsklachten op tegen ’s Hofs oordeel dat het deel van de opbrengst dat de belegger op grond van de onderhandse overeenkomst toekomt, niet als financieringslast in aanmerking genomen mag worden. Aan belanghebbendes standpunt ligt ten grondslag het uitgangspunt dat hij de erfpachtfinanciering voor de jaarwinstbepaling heeft mogen verwerken als geïndexeerde lening overeenkomstig het arrest HR BNB 1996/274 (voetnoot 1) (hierna: het Fagoed-arrest). Belanghebbende betoogt in cassatie dat het Hof de betekenis van dat arrest heeft miskend. De A-G vat dit op als een rechtsklacht. Volgens de A-G is het oordeel van het Hof feitelijk en niet onbegrijpelijk of onvoldoende gemotiveerd. Anders dan belanghebbende betoogt, heeft het Hof de betekenis van het Fagoed-arrest wel onderkend. Het Hof heeft dat arrest klaarblijkelijk geplaatst in de context van de – aan de orde zijnde – totaalwinstbepaling. De wijze waarop de grond op de – jaarwinstbepalende – balans is geactiveerd, is niet bepalend voor de toepassing van de landbouwvrijstelling. Volgens de A-G is daarvoor bepalend de wijze waarop die gronden feitelijk worden geëxploiteerd en op welke wijze en tot welke hoogte de waardeverandering van de grond in het vermogen van belanghebbende tot uiting komt. Middel 2 richt zich met rechts- en motiveringsklachten tegen ’s Hofs verwerping van het subsidiaire standpunt van belanghebbende dat het pachtersvoordeel slechts voor 50% is gerealiseerd, omdat belanghebbende in 2008 vanwege de meerwaarderegeling met [B] slechts recht heeft op 50% van de meerwaarde. Het Hof heeft vastgesteld dat de tussen belanghebbende en de belegger gemaakte afspraken niet de overdracht inhouden door belanghebbende aan de belegger van de helft van het bij de verwerving van de grond in 1998 behaalde pachtersvoordeel, maar slechts zien op de verdeling van de opbrengst bij gezamenlijke verkoop binnen 12 jaar. Dit oordeel van het Hof is volgens de A-G feitelijk en niet onbegrijpelijk, zodat het in cassatie niet met vrucht kan worden bestreden. De conclusie strekt ertoe dat het beroep in cassatie van belanghebbende ongegrond dient te worden verklaard. 1. R 10 april 1996, nr. 30637, ECLI:NL:HR:1996:BI5514, BNB 1996/274 met noot Juch, FED 1996/436 met noot Cornelisse, V-N 1996/1521 met noot redactie.

Rechters

In deze uitspraak zijn geen namen van rechters gepubliceerd.

Advocaten

In deze uitspraak zijn geen advocaten of gemachtigden met naam genoemd.

Gemachtigden en juristen in deze zaak

In deze uitspraak zijn geen gemachtigden of juristen met naam genoemd.