ECLI:NL:PHR:2017:728

Parket bij de Hoge Raad · 03-08-2017 · zaaknummer 16/03249

Inhoudsindicatie

In deze zaak staat de vraag centraal of biodiesel van niet-preferentiële oorsprong is uit Canada of uit de Verenigde Staten van Amerika (VS). Indien van oorsprong uit de VS zijn ter zake van het in het vrije verkeer brengen van de biodiesel antidumpingrechten en compenserende rechten verschuldigd. In cassatie draait het met name om de vraag of de antimisbruikbepaling van artikel 25 van het communautair douanewetboek (CDW) in de weg kan staan aan een beroep op een bindende oorsprongsinlichting (boi). Belanghebbende heeft in november en december 2009 en in januari en maart 2010 voor de fiscale eenheid omzetbelasting [A] Holdings B.V. ([A]) aangiften gedaan voor het in het vrije verkeer brengen van de biodiesel. De biodiesel is aangegeven onder postonderverdeling 3824 9010 van de Gecombineerde Nomenclatuur (GN). In deze aangiften heeft zij Canada als land van oorsprong vermeld. [B] B.V. (waarmee [A] is gefuseerd) beschikt over boi’s waarin is vermeld dat biodiesel van een zekere samenstelling de oorsprong Canada heeft. In 2012 heeft het antifraudebureau van de Europese Commissie (OLAF) een onderzoek ingesteld naar de mogelijke ontduiking van antidumpingrechten bij de invoer van biodiesel met oorsprong VS. Naar aanleiding van de bevindingen van dit onderzoek heeft de Inspecteur belanghebbende de onderhavige uitnodigingen tot betaling (utb’s) uitgereikt. Voor rechtbank Noord-Holland (de Rechtbank) is onder meer in geschil of de rechten van de verdediging zijn geschonden, of belanghebbende zich op de boi’s van [B] B.V. kan beroepen, of het mengen van de verschillende soorten biodiesel in Canada voldoende is om Canadese niet-preferentiële oorsprong te verlenen aan het mengsel en zo ja, of ontduiking van de antidumpingrechten en compenserende rechten werd beoogd (artikel 25 CDW) en of de utb’s tot de juiste bedragen zijn opgelegd. De Rechtbank oordeelt dat de rechten van de verdediging zijn geschonden, maar verbindt daaraan geen gevolgen. Zij oordeelt voorts dat belanghebbende zich niet op de boi’s kan beroepen en dat de biodiesel niet de niet-preferentiële oorsprong Canada heeft verkregen. De vraag of ontduiking van de heffingen werd beoogd, behoeft volgens de Rechtbank geen beantwoording meer. Hof Amsterdam (het Hof) oordeelt in hoger beroep, anders dan de Rechtbank, dat belanghebbende als indirect vertegenwoordiger is opgetreden en zich op de boi’s kan beroepen. Haar overige grieven behoeven geen behandeling meer, aldus het Hof. Het Hof vernietigt de utb’s. In zijn cassatiemiddel betoogt de staatssecretaris van Financiën (Staatssecretaris) dat het Hof het geschilpunt over de toepassing van artikel 25 CDW ten onrechte onbehandeld heeft gelaten. Het betreft de vraag of [A] met het bewerken van de biodiesel in Canada slechts ontduiking heeft beoogd. Indien het antwoord op deze vraag bevestigend luidt, zijn de boi’s in de optiek van de Staatssecretaris ongeldig en wordt de biodiesel geacht van niet-preferentiële oorsprong te zijn uit de VS. A-G Ettema is het met de Staatssecretaris eens dat het Hof dit geschilpunt had moeten behandelen. Indien het Hof ervan is uitgegaan dat artikel 25 CDW nimmer aan de verbindendheid van een boi kan afdoen, is hij naar de mening van A-G Ettema uitgegaan van een onjuiste rechtsopvatting. Indien het Hof is uitgegaan van een juiste rechtsopvatting, heeft hij zijn oordeel in haar optiek onvoldoende gemotiveerd. A-G Ettema geef de Hoge Raad in overweging het cassatieberoep van de Staatssecretaris gegrond te verklaren en de zaak te verwijzen voor een onderzoek naar de vraag of omstandigheden die niet reeds in de aanvragen van de boi’s zijn vermeld tot de conclusie leiden dat artikel 25 CDW, zo nodig in samenhang met het ongeschreven beginsel van Unierecht dat misbruik en fraude verbiedt, is geschonden.

Rechters

In deze uitspraak zijn geen namen van rechters gepubliceerd.

Advocaten

In deze uitspraak zijn geen advocaten of gemachtigden met naam genoemd.

Gemachtigden en juristen in deze zaak

In deze uitspraak zijn geen gemachtigden of juristen met naam genoemd.